Vô sinh nguyên phát: Nguyên nhân, triệu chứng và cách chữa

Vô sinh nguyên phát là gì là thắc mắc của nhiều người bệnh trên các diễn đàn, hội nhóm về vô sinh, hiếm muộn. Nếu bạn cũng đang rơi vào hoàn cảnh này thì đừng bỏ qua bài viết dưới đây. Những thông tin được chúng tôi chia sẻ sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về bệnh lý này và có hướng điều trị phù hợp.

vô sinh nguyên phát là gì
Biết được vô sinh nguyên phát là gì và nguyên nhân sẽ giúp bạn tìm ra cách chữa trị hiệu quả

Vô sinh nguyên phát là gì? Dấu hiệu nhận biết

Một cặp vợ chồng bình thường sẽ được chẩn đoán là vô sinh nếu hai người quan hệ tình dục không dùng biện pháp bảo vệ mà sau 1 năm vẫn không có thai. Còn đối với các cặp vợ chồng trên 35 tuổi thì thời gian chẩn đoán vô sinh sẽ là 6 tháng thay vì 1 năm như các cặp vợ chồng trẻ.

Hiện nay y học công nhận có hai loại vô sinh, bao gồm vô sinh nguyên phát và vô sinh thứ phát. Trong đó vô sinh nguyên phát chỉ những trường hợp hai vợ chồng chưa đậu thai lần nào từ khi bắt đầu quan hệ tình dục. Đối với vô sinh nguyên phát, dù là nam hay nữ đều có những biểu hiện khá rõ ràng.

Dấu hiệu nhận biết vô sinh ở nam

Nam giới khi bị vô sinh thường có một số triệu chứng toàn thân cụ thể. Tuy nhiên chúng thường dễ bị nhầm lẫn với các dấu hiệu của bệnh khác như rụng tóc, thường xuyên bị chướng hơi, dễ bị stress, bồn chồn… Để nhận biết tình trạng vô sinh nam, bạn nên theo dõi thêm các biểu hiện cụ thể tại bộ phận sinh dục như:

  • Khi xuất tinh thấy tinh dịch có máu.
  • Bìu thường xuyên bị sưng và căng bất thường, một số trường hợp có thể bị mềm bìu lệch một bên.
  • Bị lạc tinh hoàn.
  • Tinh hoàn thường xuyên đau, bị tấy đỏ, viêm tinh hoàn.
  • Đàn ông bị yếu sinh lý, xuất tinh sớm hoặc khó cương cứng dương vật.
  • Thường bị đau ở đầu dương vật, xuất hiện mủ khi vệ sinh cá nhân, mủ này có màu xanh hoặc vàng tùy theo cơ địa.

Dấu hiệu nhận biết vô sinh ở nữ

Khác với đàn ông, phụ nữ thường khó xác định dấu hiệu cảnh báo vô sinh. Chị em có thể dựa vào việc quan hệ tình dục đều đặn mà không đậu thai để đi khám. Đặc biệt, nếu gặp một trong những dấu hiệu sau thì có thể sức khỏe sinh sản của bạn đang gặp vấn đề cho thấy khả năng bị vô sinh:

  • Cơ thể thường xuyên mệt mỏi: Nữ giới có các dấu hiệu như vàng da, đau đầu chóng mặt, thừa cân hoặc gầy, suy nhược cơ thể đều có thể tụt giảm khả năng mang thai.
  • Nữ giới bị rối loạn kinh nguyệt kéo dài: Rối loạn kinh nguyệt có thể là tình trạng mất kinh, rong kinh hoặc thống kinh, đôi khi kinh nguyệt còn có màu bất thường, vón cục.
Phụ nữ bị suy nhược cơ thể hay rối loạn kinh nguyệt kéo dài cũng có thể giảm khả năng đậu thai
Phụ nữ bị suy nhược cơ thể hay rối loạn kinh nguyệt kéo dài cũng có thể giảm khả năng đậu thai

Nguyên nhân gây vô sinh nguyên phát là gì?

Nguyên nhân gây ra tình trạng vô sinh ở cả hai giới đều khó xác định. Tuy nhiên, trong đa số trường hợp thì lý do dẫn đến vô sinh ở cả nam và nữ giới có thể kể đến như:

Nguyên nhân ở nam giới

Thường thì nam giới bị vô sinh là do các vấn đề liên quan đến tinh trùng. Cụ thể là do tinh trùng ít, dị dạng hoặc cơ địa không sinh ra tinh trùng. Các yếu tố làm suy giảm chất lượng tinh trùng có thể kể đến là:

  • Do đường niệu đạo bị viêm.
  • Do sử dụng thuốc điều trị bệnh khác khiến ảnh hưởng đến hormone sinh tinh hoặc hạn chế khả năng di động của tinh trùng.
  • Do các bệnh lây qua đường tình dục làm ảnh hưởng đến khả năng sinh tinh và vận chuyển tinh trùng của tinh hoàn.
  • Do stress kéo dài, tâm lý căng thẳng.
  • Do sử dụng các chất kích thích hoặc tia phóng xạ gây đột biến tinh trùng.
  • Do các bệnh như giãn tĩnh mạch, tiểu đường, huyết áp cao, liệt dương gây suy giảm ham muốn và khả năng sinh tinh.
  • Một số trường hợp cá biệt có thể do tuổi già.
Một trong những nguyên nhân gây vô sinh nguyên phát ở nam có thể là do viêm tinh hoàn, bệnh lây qua đường tình dục
Một trong những nguyên nhân gây vô sinh nguyên phát ở nam có thể là do viêm tinh hoàn, bệnh lây qua đường tình dục

Nguyên nhân ở nữ giới

Các nguyên nhân gây vô sinh ở phụ nữ được ghi nhận nhiều nhất là do bệnh lý liên quan đến buồng trứng và tử cung. Ngoài ra, một số ít trường hợp không thể xác định được đâu là nguyên nhân gây bệnh. Tuy nhiên ở nước ta phụ nữ vô sinh nguyên phát thường tập trung vào các nguyên nhân sau:

  • Do các bệnh viêm nhiễm tại cơ quan sinh dục, tử cung và vùng chậu gây nên.
  • Do đa nang buồng trứng (thường đồng thời kết hợp với rối loạn phóng noãn gây kinh thưa, mất kinh).
  • Do viêm; hoặc tắc ống dẫn trứng.
  • Do trứng bị suy giảm chất lượng, lão hóa.
  • Do các bệnh lý như tiểu đường, bệnh thận, bệnh gan, tuyến giáp,…

Ngoài ra, nguyên nhân gây vô sinh nguyên phát cũng có thể bắt nguồn từ chế độ dinh dưỡng hoặc thói quen sinh hoạt. Những người thường xuyên sử dụng rượu bia, thuốc lá hay tiếp xúc hóa chất hay sinh hoạt, quan hệ tình dục không điều độ cũng làm đều có nguy cơ bị suy giảm khả năng sinh sản.

Vô sinh nguyên phát có thể chữa khỏi không?

Vô sinh nguyên phát có chữa được hay không còn phụ thuộc vào các yếu tố như nguyên nhân hoặc mức độ bệnh lý mà bạn mắc phải. Tuy nhiên ngày nay, cùng với sự phát triển vượt bậc của y học thì dù bạn bị vô sinh cũng có rất nhiều cơ hội để thụ thai hoặc mang thai như bình thường.

Vô sinh có chữa được hay không bên cạnh năng lực của bác sĩ cũng cần sự phối hợp nghiêm túc, ăn ý từ các cặp đôi. Đặc biệt, bạn nên đến bệnh viện khám vô sinh hiếm muộn càng sớm càng tốt nếu nghi ngờ mình gặp phải tình trạng này. Việc nhanh chóng chẩn đoán, xác định nguyên nhân có ý nghĩa quan trọng trong việc tìm ra phương hướng khắc phục, điều trị hiệu quả.

Cách chẩn đoán vô sinh nguyên phát

Để chẩn đoán vô sinh nguyên phát, bác sĩ sẽ tiến hành xem lại hồ sơ bệnh án cũ bạn cung cấp rồi chỉ định các phương pháp xét nghiệm cần thiết. Đối với mỗi giới thì loại xét nghiệm cần thực hiện sẽ khác nhau.

Đối với nữ giới bác sĩ thường chỉ định các loại xét nghiệm như:

  • Siêu âm, chụp tử cung.
  • Kiểm tra buồng trứng.
  • Xét nghiệm hormone nữ.
  • Siêu âm và khám lâm sàng vùng chậu.
  • Kiểm tra thời gian rụng trứng cũng như chất lượng trứng.
Bác sĩ thực hiện siêu âm tổng quát
Bác sĩ thực hiện siêu âm tổng quát

Đối với nam giới thì bác sĩ thường khám lâm sàng cơ quan sinh dục đầu tiên. Xét nghiệm nam khoa được chỉ định sẽ chủ yếu tập trung kiểm tra quá trình sinh tinh và chất lượng tinh trùng. Các xét nghiệm thường là:

  • Làm tinh dịch đồ.
  • Xét nghiệm hormone nam.
  • Siêu âm và chụp bìu.
  • Xét nghiệm di truyền nhằm mục đích kiểm tra khả năng sinh sản.
  • Sinh thiết tinh hoàn (nếu cần).

Các biện pháp điều trị vô sinh nguyên phát phổ biến

Hiện nay có rất nhiều biện pháp điều trị vô sinh nguyên phát mà bạn có thể sử dụng. Từ các mẹo dân gian truyền miệng cho đến bài thuốc Đông y, thuốc Tây y và cao hơn là phương pháp hỗ trợ sinh sản hiện đại. Tùy theo cơ địa cũng như khả năng mà bạn có thể lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Chữa vô sinh nguyên phát tại nhà

Ngay tại nhà bạn cũng có thể chữa chứng vô sinh nguyên phát của mình. Tuy nhiên bạn cũng cần xác định rằng, việc chữa trị tại nhà chỉ góp phần hỗ trợ nên hiệu quả sẽ không nhanh. Hiện nay có hai cách để khắc phục, hạn chế tình trạng vô sinh ngay tại nhà gồm:

Thay đổi lối sống

Đây là cách đơn giản nhất để bạn có thể khắc phục tình trạng sức khỏe sinh sản của mình. Thực ra đây chỉ là việc bạn ổn định lại khung giờ sinh học cho hợp lý, tránh việc quan hệ tình dục không lành mạnh hoặc sử dụng nhiều chất kích thích, bia, rượu, thuốc lá,… Bạn cũng có thể tập thể dục và sử dụng thực đơn có lợi cho sức khỏe để nâng cao khả năng mang thai.

Áp dụng mẹo dân gian

Dân gian có lưu truyền lại khá nhiều kinh nghiệm chữa vô sinh tại nhà cho cả nam cả nữ. Tuy nhiên, các bài chữa mẹo này chủ yếu chỉ dùng thực phẩm hoặc thảo dược nên dược tính không cao, thường chỉ dừng lại ở mức bồi bổ cơ thể. Một số mẹo trị vô sinh có thể kể đến như phương pháp uống ngọc lan tẩm mật ong, ăn trứng gà mỗi ngày, uống mật ong,…

Sử dụng thuốc

Các loại thuốc trị vô sinh mà bác sĩ có thể chỉ định bạn sử dụng sẽ bao gồm thuốc kích thích rụng trứng, thuốc điều chỉnh hormone nam, điều trị rối loạn cương dương,… Trong các trường hợp bạn bị viêm nhiễm, mắc bệnh phụ khoa, nam khoa thì bạn có thể cần dùng thêm thuốc kháng sinh đặc trị.

Dùng thuốc là một trong những phương pháp điều trị vô sinh phổ biến
Dùng thuốc là một trong những phương pháp điều trị vô sinh phổ biến

Phẫu thuật

Phẫu thuật sẽ được chỉ định thực hiện khi nam giới hoặc nữ giới muốn mang thai tự nhiên nhưng lại có các bất thường về hình thái cơ quan sinh dục. Thường thì đó là trường hợp có vấn đề ở vách ngăn tử cung, có mô sẹo đối với nữ và tắc ống dẫn tinh, giãn tĩnh mạch đối với nam.

Các phương pháp hỗ trợ sinh sản

Đây là biện pháp chữa vô sinh tự nguyện mà các cặp vợ chồng có thể lựa chọn nếu đã sử dụng tất cả các biện pháp ở trên nhưng không có kết quả. Một số phương pháp mà bạn có thể cân nhắc bao gồm:

  • Thụ tinh nhân tạo (IUI): Bác sĩ sẽ lọc rửa, chọn lấy tinh trùng khỏe để bơm trực tiếp vào tử cung để tăng tỷ lệ đậu thai.
  • Thụ tinh trong ống nghiệm (IVF): Trứng và tinh trùng sẽ được kết hợp với nhau trong môi trường ống nghiệm để tạo thành phôi, phôi này khi đã phát triển khỏe mạnh mới được đưa vào tử cung.
IVF là một trong những phương pháp hỗ trợ sinh sản có tỷ lệ thành công cao nhất
IVF là một trong những phương pháp hỗ trợ sinh sản có tỷ lệ thành công cao nhất
  • Tiêm tinh trùng vào trứng (ICSI): Tinh trùng sau khi đã chọn lọc sẽ được bơm vào noãn.
  • Hỗ trợ phôi thoát màng (AH): Phương pháp này hỗ trợ mở màng ngoài của phôi để giúp phôi làm tổ thuận lợi trong tử cung.

Những thông tin được chia sẻ trên đây hy vọng đã giúp được các cặp vợ chồng giải đáp thắc mắc vô sinh nguyên phát là gì. Ngoài ra, dựa vào những nguyên nhân gây bệnh mà chúng tôi đề cập, bạn có thể phần nào xác định được vấn đề của mình để có phương án khắc phục hiệu quả. Tuy nhiên, lời khuyên của chúng tôi là nếu nghi ngờ bản thân bị vô sinh thì bạn nên đi thăm khám sớm nhất có thể để tăng cơ hội chữa trị.

Thông tin hữu ích cho bạn:

Ngày đăng: 10/05/2020 - Cập nhật lúc: 6:17 Chiều , 10/05/2020

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Lương y Đỗ Minh Tuấn hiện là người đứng đầu Nhà thuốc Đỗ Minh Đường. Ông tốt nghiệp Học viện y dược học cổ truyền Việt Nam, là đời thừa kế thứ 5 của dòng họ Đỗ Minh phát triển những bài thuốc Đông y gia truyền của dòng họ.

Bác sĩ Đỗ Minh Tuấn tốt nghiệp Học viện Y dược học cổ truyền Việt Nam. Ông Tuấn là học trò của PGS.TS Lê Lương Đống (Nguyên PGĐ Học viện Y dược học cổ truyền Việt Nam, Nguyên Vụ trưởng Vụ YHCT). Ông từng công tác tại Bệnh viện 103, đảm nhận vai trò Phó giám đốc phụ trách chuyên môn tại Trung tâm nghiên cứu và ứng dụng thuốc dân tộc. Hiện nay, bác sĩ Đỗ Minh Tuấn là Giám đốc phụ trách chuyên môn Nhà thuốc Đỗ Minh Đường.

Ông là người rất tận tâm với nghề, luôn lắng nghe những mối băn khoăn của người bệnh nhằm hiểu được vấn đề trong căn bệnh của họ để điều chỉnh thành phần, liều lượng trong các bài thuốc và tìm ra phương pháp điều trị bệnh nhanh chóng, hiệu quả nhất.

Về tác giả
Chat với chúng tôi