Mẹ sau sinh bị nổi mẩn ngứa khắp người: Nguyên nhân và cách chữa trị hiệu quả

Mẹ sau sinh bị nổi mẩn ngứa không chỉ gây ra nhiều khó chịu mà còn có thể ảnh hưởng đến nguồn sữa và sự phát triển của trẻ. Tình trạng này xảy ra do nhiều nguyên nhân khác nhau. Chị em cần sớm thăm khám để được tư vấn giải pháp điều trị phù hợp, đẩy lùi bệnh hiệu quả và an toàn.

Mẩn ngứa sau sinh là tình trạng xảy ra phổ biến ở nhiều phụ nữ
Mẩn ngứa sau sinh là tình trạng xảy ra phổ biến ở nhiều phụ nữ

Mẹ sau sinh bị nổi mẩn ngứa là bệnh gì? Có nguy hiểm không?

Nổi mẩn ngứa sau sinh là tình trạng phổ biến ở nhiều sản phụ. Hiện tượng này diễn ra không theo quy luật và thời điểm xuất hiện cũng không cố định. Tùy thuộc vào thời gian, tần suất xuất hiện mà bệnh được chia thành thể cấp tính và mãn tính.

Nếu thời gian xuất hiện hiện tượng sẩn ngứa, nổi mẩn đỏ kéo dài dưới 6 tuần, sản phụ sẽ được xem là mắc mề đay cấp tính. Lúc này, các biểu hiện ngứa da, nổi sẩn đỏ thường xuất hiện trong một vài giờ rồi tự biến mất, hoặc người bệnh có thể khỏi bệnh sau khi cách ly khỏi các dị nguyên gây bệnh.

Với thể mãn tính, thời gian mắc bệnh kéo dài trên 6 tuần, các triệu chứng thường xuyên bị tái phát và việc chữa trị sẽ mất nhiều thời gian hơn. Đây cũng là thể bệnh gây nhiều ảnh hưởng lên mẹ sau sinh hơn so với thể cấp tính.

Trả lời cho câu hỏi “nổi mẩn ngứa sau sinh có nguy hiểm không?”, lương y Đỗ Minh Tuấn, GĐ chuyên môn Nhà thuốc Đỗ Minh Đường cho biết: “Thực chất, nổi mề đay không gây nguy hiểm đến tính mạng. Tuy nhiên trong một số trường hợp, bệnh vẫn có nguy cơ gây ra biến chứng nguy hiểm như khó thở, suy hô hấp, phù mạch hay sốc phản vệ. Đặc biệt là với phụ nữ sau sinh, cơ thể còn yếu nên bệnh dễ cảm thấy mệt mỏi, khó chịu hơn so với người bình thường. Nếu tình trạng mẩn ngứa cứ tái diễn lặp đi lặp lại sẽ khiến sản phụ mệt mỏi, mất ngủ, lo lắng và stress. Từ đó, bệnh sẽ làm ảnh hưởng tới việc chăm sóc bé và nguồn sữa mẹ.”

Nguyên nhân gây nổi mẩn ngứa sau sinh

Theo lương y Đỗ Minh Tuấn, tình trạng mẩn ngứa sau sinh chủ yếu xảy ra phụ nữ sau sinh có thể trạng yếu, dễ bị nhiễm gió độc, tà khí… từ môi trường bên ngoài. Ngoài ra, bệnh còn do các tác nhân như thời tiết chuyển mùa, dị ứng với khói bụi, hóa chất… Cụ thể như sau:

Có nhiều nguyên nhân gây tình trạng bị nổi mề đay sau sinh
Có nhiều nguyên nhân gây tình trạng bị nổi mề đay sau sinh
  • Rối loạn nội tiết tố: Sau khi sinh con, tuyến yên sẽ gia tăng sản sinh nội tiết tố prolactin. Đây là loại hormone kích thích sự sản sinh sữa của người mẹ. Chính sự gia tăng của nội tiết tố này đã làm ức chế buồng trứng và phóng thích hormone estrogen, progesterone. Sự rối loạn nội tiết tố ảnh hưởng trực tiếp tới hệ miễn dịch, tâm lý, thể trạng và khiến người mẹ bị ngứa.
  • Mồ hôi tiết quá nhiều: Phụ nữ trong thời kỳ thai sản thường đổ mồ hôi nhiều bất thường. Hoạt động này có thể làm bít tắc lỗ chân lông, gây ngứa da và kích thích da nổi mẩn.
  • Chế độ ăn uống: Nhiều mẹ bầu quan niệm cần ăn nhiều chất để lấy sữa cho con. Tuy nhiên nếu chị em ăn quá nhiều thực phẩm, gan sẽ phải làm việc vượt công suất. Từ đó dẫn đến sự suy yếu chức năng gan và làm độc tố không được thải bỏ phát tán qua da.
  • Cơ địa mẫn cảm: Vì người mẹ vừa trải qua thời kỳ mang thai và sinh con vất vả nên sức đề kháng sẽ yếu hơn bình thường. Lúc này cơ thể chị em rất dễ bị nhiễm gió độc, chức năng gan suy giảm và không thể lọc hết độc khí ra ngoài. Chất độc tích tụ lâu ngày trong cơ thể có thể là nguyên nhân gây ngứa ngáy.
  • Tâm lý căng thẳng: Do ảnh hưởng của sự rối loạn nội tiết nên phụ nữ sau sinh thường có tâm lý không ổn định. Ngoài ra người mẹ phải chăm sóc con trẻ khiến tinh thần căng thẳng, stress kéo dài làm hiện tượng nổi mẩn khó kiểm soát hơn.
  • Nhiễm ký sinh trùng đường ruột: Các loại ký sinh trùng như giun lươn, giun kim, sán, giun chỉ,… đều có thể làm chị em bị ngứa da. Bên cạnh đó những yếu tố gây dị ứng như thời tiết, thức ăn, hóa chất, mỹ phẩm,…. đều dễ gây kích ứng.
  • Nguyên nhân khác: Nhiều chị em bị mẩn ngứa do di truyền từ cha mẹ, người thân. Một số khác quyết định sử dụng thuốc kháng sinh khi đẻ mổ và gặp các tác dụng phụ dẫn đến mề đay.

Nổi mẩn ngứa là bệnh lý da liễu có hình thái tổn thương đa dạng. Bên cạnh đó, nó còn có thể đi kèm với một số triệu chứng cơ năng và toàn thân khác. Vì vậy phụ nữ có thể dễ dàng nhận biết bằng mắt thường và sớm tìm được biện pháp ngăn chặn hiệu quả.

Dấu hiệu nhận biết mẹ sau sinh bị nổi mẩn ngứa

Nổi mẩn ngứa, mề đay xuất hiện phổ biến sau 1 – 3 tháng sinh nở. Tình trạng này xuất hiện nhiều hơn ở những phụ nữ sinh mổ. Khu vực nổi nốt tập trung chủ yếu ở bụng, đặc biệt là lỗ rốn, sau đó lan xuống đùi, mông, chân, thậm chí khắp mặt.

Mề đay sau sinh thường không có nhiều sự khác biệt so với sinh mổ. Tuy nhiên mề đay ở phụ nữ sinh mổ sẽ khởi phát đột ngột và có tính lây lan mạnh hơn. Lý do là vì đối tượng này có thể trạng yếu và hệ miễn dịch suy giảm nhiều hơn so với phụ nữ sinh thường.

Mức độ nổi mẩn ở mỗi đối tượng đều có sự khác biệt. Tuy nhiên, những bệnh nhân bị ngứa sau sinh sẽ có các dấu hiệu cơ bản sau:

Các triệu chứng nổi mề đay sau sinh

  • Cảm giác ngứa ngáy: Thời gian đầu chị em chỉ cảm thấy ngứa ở một vị trí nổi mề đay. Nhưng lâu dần tình trạng này sẽ lan rộng ra toàn thân. Triệu chứng xuất hiện từ nhẹ đến dữ dội, một số trường hợp còn có thể đi kèm tình trạng đau và nóng rát.
  • Xuất hiện nốt mẩn ngứa trên da: Phát ban ở dạng mảng hoặc sần với kích thước không đều, mảng da có bờ tròn và giới hạn rõ ràng so với những vùng da khác. Các nốt này có thể xuất hiện ở bất cứ vị trí nào trên cơ thể. Tổn thương da có màu hồng, ở giữa màu trắng đục, khi sờ sẽ thấy chắc và cứng.
  • Triệu chứng phù mạch: Khi bệnh đã đến giai đoạn nặng, nốt mẩn ngứa có thể sưng tấy và phù nề. Nếu người bệnh không kiểm soát kịp thời, các triệu chứng sẽ tiếp tục phát triển nặng và để lại nhiều biến chứng nguy hiểm.
  • Đồng thời phụ nữ sau sinh có thể bị sang thương da khu trú hoặc lan tỏa khắp cơ thể. Tình trạng này xuất hiện đột ngột và có thể tồn tại từ vài phút đến vài giờ.

Nổi mề đay sau sinh phải làm sao?

Hiện tượng nổi mề đay sau sinh ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe và tinh thần của phụ nữ. Các mảng mẩn ngứa có thể không tự lặn mà chuyển nặng hơn, từ đó dẫn đến các biến chứng suy hô hấp, khó thở, phù thanh quản, đe dọa trực tiếp tới tính mạng. Vì vậy ngay khi thấy cơ thể xuất hiện triệu chứng, phụ nữ sau sinh nên đến gặp bác sĩ để được tư vấn phác đồ điều trị phù hợp.

Cách điều trị sau sinh bị nổi mẩn ngứa bằng Tây y

Thông thường, khi bị nổi mề đay thì người bệnh thường được kê đơn thuốc những loại thuốc sau:

  • Thuốc kháng Histamin H1: loại thuốc này thường được chỉ định phổ biến vì histamin là yếu tố trung gian kích thích sự phát sinh các nốt mẩn ngứa. Ngoài ra nó ít đào thải qua đường sữa và có độ an toàn cao nên phụ nữ sau sinh có thể sử dụng. Người bệnh có thể được chỉ định các nhóm thuốc sau: Cyproheptadine, Chlorpheniramine, Cetirizine, Mequitazine, Loratadine,…
  • Thuốc kháng Histamin H2: đây là nhóm thuốc được sử dụng phổ biến trong các trường hợp liên quan đến dạ dày. Nhưng chuyên gia khuyến cáo, histamin phải qua trung gian ở phụ thể H2 trước khi được giải phóng, do đó bác sĩ có thể kết hợp thuốc kháng H1 và H2 để gia tăng hiệu quả.
  • Kem bôi chứa Menthol: là hợp chất hữu cơ có nhiều trong lá bạc hà, giúp làm mát da, giảm ngứa và cải thiện tình trạng viêm da mẩn ngứa sau sinh. Thuốc tương đối an toàn và có thể sử dụng cho phụ nữ sau sinh mà không cần lo lắng sẽ ảnh hưởng đến trẻ nhỏ.

Tuy nhiên, nhóm thuốc corticoid dạng bôi và uống không đáp ứng tốt cho quá trình điều trị nổi mề đay mẩn ngứa. Ngoài ra chúng còn có thể gây ảnh hưởng đến nguồn sữa nên chị em không được sử dụng. Vì tân dược có thể gây dị ứng nên người bệnh cần tuân thủ theo hướng dẫn và không tự ý thay đổi liệu trình. Trong thời gian điều trị, nếu gặp phải biểu hiện bất thường người bệnh cần ngưng sử dụng thuốc và đến gặp bác sĩ.

Thuốc tay có thể gây ra tác dụng phụ nên người bệnh cần tuyệt đối nghe theo hướng dẫn của bác sĩ
Thuốc tay có thể gây ra tác dụng phụ nên người bệnh cần tuyệt đối nghe theo hướng dẫn của bác sĩ

Áp dụng cách chữa bệnh bằng mẹo dân gian

Từ lâu đời, sử dụng thảo dược tự nhiên chữa mề đay sau sinh đã được nhiều bệnh nhân lựa chọn. Lý do là vì cách chữa này tương đối an toàn và không ảnh hưởng đến trẻ nhỏ. Chị em có thể điều trị mẩn ngứa bằng các cách sau:

  • Lô hội: tác dụng dưỡng ẩm, làm mát và dịu vùng da phát ban. Cách chữa này rất đơn giản, bạn chỉ cần thoa thảo dược lên vùng da nổi mề đay để làm giảm ngứa ngáy, nóng rát và khó chịu.
  • Tắm lá thảo dược: đây là phương pháp thích hợp với các trường hợp bị mề đay lan tỏa trên diện rộng, vì thảo dược giúp làm giảm tình trạng sang thương da và các triệu chứng cơ năng toàn thân khác. Bạn có thể sử dụng lá chanh, sả, bạc hà, kinh giới để nấu nước tắm mỗi ngày.
  • Trà thảo mộc: trà xanh, rễ cam thảo, trà gừng, trà bạc hà,… sẽ đẩy lùi các triệu chứng ngứa ngáy và ức chế thành phần trung gian kích thích nổi mề đay là histamine.
  • Kinh giới: trong thảo dược này chứa nhiều tinh dầu nóng và các hoạt chất có tính hàn, giúp làm ấm cơ thể và đẩy nhanh các triệu chứng nổi mề đay sau sinh. Để điều trị, bạn chỉ cần rang nóng lá và thân kinh giới với muối đến khi vàng thì đổ vào khăn và chườm trực tiếp lên vùng da bị mẩn ngứa. Kiên trì lặp đi lặp lại nhiều lần cho tới khi không còn cảm giác ngứa ngáy.
Một số mẹo chữa dân gian có thể giúp xoa dịu các nốt mề đay

Lưu ý, phương pháp này chỉ hiệu quả với tình trạng nhẹ và không phù hợp cho người bị mề đay mãn tính. Do đó nếu áp dụng một thời gian nhưng không hiệu quả chị em nên tìm hiểu cách chữa khác phù hợp hơn.

Mẹ sau sinh bị nổi mẩn ngứa và cách chữa bằng thuốc Đông y

Trong y học cổ truyền (YHCT), nổi mẩn ngứa, mề đay còn được gọi là Tẩm ma chẩn. Đây là tình trạng do phong nhiệt, phong hàn hoặc căn nguyên gây dị ứng hình thành. Để ngăn chặn tình trạng này, người mẹ cần cải thiện hệ thống miễn dịch nhằm tăng khả năng giải độc và đào thải độc tố của gan, thận.

Do đó các bài thuốc Đông y sẽ phục hồi các chức năng của tạng phủ, tiêu diệt căn nguyên từ gốc và nâng cao hệ miễn dịch. Khi cơ thể đủ khỏe mạnh sẽ có thể chống lại các tác nhân gây bệnh và không ảnh hưởng đến nguồn sữa của mẹ.

Thuốc nam có thành phần chính là thảo dược tự nhiên, do đó đảm bảo an toàn với phụ nữ sau sinh. Tuy nhiên một số bài thuốc chứa dược liệu có tính nóng làm tuyến sữa bị tắc và gây nóng trong ở trẻ. Do đó chị em nên tìm hiểu và trao đổi thật kỹ với lương y để tìm được phương thuốc điều trị phù hợp.

Các bài thuốc nam sẽ trị tận gốc tình trạng sau sinh bị nổi mẩn ngứa cho các chị em
Các bài thuốc nam sẽ trị tận gốc tình trạng sau sinh bị nổi mẩn ngứa cho các chị em

Ngoài ra mẹ sau sinh bị nổi mẩn ngứa có thể bảo vệ sức khỏe và đẩy lùi triệu chứng bằng các phương pháp sau:

  • Tránh sử dụng các loại thuốc kháng viêm hoặc aspirin
  • Hạn chế các nhóm thực phẩm chứa chất phụ gia, phẩm màu hoặc đồ uống chứa chất kích thích như trà đặc, cà phê, bia rượu, hải sản, đồ nhiều dầu mỡ, nấm, đậu phộng,…
  • Vệ sinh sạch sẽ môi trường sống
  • Thực hiện lối sống khoa học, nghỉ ngơi điều độ, ăn uống đầy đủ dưỡng chất.
  • Bổ sung nhiều nước để có thể thải bớt độc tố ra bên ngoài
  • Khi hết thời gian kiêng cữ hoặc sức khỏe đã ổn định, chị em nên tập luyện các môn thể thao có cường độ nhẹ để tăng cường hệ miễn dịch và chống lại các tác nhân có hại.
  • Làn da ở phụ nữ sau sinh sẽ nhạy cảm hơn bình thường do sự thay đổi của nội tiết tố. Do vậy phái nữ nên trao đổi với bác sĩ để được tư vấn các sản phẩm chăm sóc da tốt và không gây dị ứng.

Mẹ sau sinh bị nổi mẩn ngứa hoàn toàn có thể khắc phục tốt bệnh tình nếu tìm được biện pháp điều trị phù hợp. Vì vậy chị em không nên quá lo lắng hoặc tỏ ra thờ ơ, thay vào đó hãy thăm khám tại các cơ sở y tế để nhận được phác đồ phù hợp.

Xem thêm

Ngày đăng: 02/04/2020 - Cập nhật lúc: 1:52 Chiều , 06/11/2020

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Lương y Đỗ Minh Tuấn hiện là người đứng đầu Nhà thuốc Đỗ Minh Đường. Ông tốt nghiệp Học viện y dược học cổ truyền Việt Nam, là đời thừa kế thứ 5 của dòng họ Đỗ Minh phát triển những bài thuốc Đông y gia truyền của dòng họ.

Bác sĩ Đỗ Minh Tuấn tốt nghiệp Học viện Y dược học cổ truyền Việt Nam. Ông Tuấn là học trò của PGS.TS Lê Lương Đống (Nguyên PGĐ Học viện Y dược học cổ truyền Việt Nam, Nguyên Vụ trưởng Vụ YHCT). Ông từng công tác tại Bệnh viện 103, đảm nhận vai trò Phó giám đốc phụ trách chuyên môn tại Trung tâm nghiên cứu và ứng dụng thuốc dân tộc. Hiện nay, bác sĩ Đỗ Minh Tuấn là Giám đốc phụ trách chuyên môn Nhà thuốc Đỗ Minh Đường.

Ông là người rất tận tâm với nghề, luôn lắng nghe những mối băn khoăn của người bệnh nhằm hiểu được vấn đề trong căn bệnh của họ để điều chỉnh thành phần, liều lượng trong các bài thuốc và tìm ra phương pháp điều trị bệnh nhanh chóng, hiệu quả nhất.

Về tác giả
Zalo
Chat với chúng tôi