11+ Cách chữa viêm họng hạt tại nhà hiệu quả, an toàn, nhanh khỏi

Viêm họng hạt là bệnh lý hô hấp thường gặp. Đây là một dạng viêm họng mãn tính quá phát, điển hình với triệu chứng đau họng, nổi các hạt sần trắng trong họng và có mùi hôi đặc trưng. Có nhiều cách chữa viêm họng hạt, trong đó có các biện pháp khắc phục tại nhà, dùng mẹo dân gian đối với những trường hợp bệnh nhẹ, mới khởi phát. Trường hợp nghiêm trọng hơn, có thể dùng các loại thuốc kháng sinh hoặc thuốc thảo dược. 

Cách giảm triệu chứng viêm họng hạt tại nhà

Viêm họng hạt khiến bệnh nhân khó chịu với các triệu chứng tiêu biểu như: Đau, rát vùng họng; vướng víu ở cổ họng, nuốt khó, nói khó, sốt cao, cảm giác chán ăn… Để giảm nhẹ các triệu chứng, người bệnh có thể áp dụng một số biện pháp sau đây. 

Tùy vào tình trạng bệnh mà có thể sử dụng cách chữa dân gian, tây y, đông y
Tùy vào tình trạng bệnh mà có thể sử dụng cách chữa dân gian, tây y, đông y

Xông hơi mũi bằng tinh dầu lá bạc hà

Lá bạc hà có tính kháng khuẩn, kháng viêm, giảm đau khá tốt. Xông hơi mũi bằng tinh dầu lá bạc hà sẽ niêm mạc cổ họng giảm sưng viêm, đồng thời làm loãng đờm và tăng dẫn lưu dịch tiết hô hấp.

Cách thực hiện khá đơn giản, bạn chỉ cần:

  • Chuẩn bị một năm lá bạc hà tươi, rửa sạch, để ráo nước
  • Đun sôi khoảng 2 lít nước, sau đó thả lá bạc hà vào.
  • Nước sôi khoảng 3 phút thì tắt bếp, đổ nước ra chậu.
  • Cúi mặt gần chậu nước lá bạc hà, trùm khăn lên đầu để xông hơi, khoảng 15 phút là được.
  • Sau khi xông thì tiến hành xì mũi và súc miệng bằng nước muối để loại bỏ hoàn toàn vi khuẩn và đờm đặc trong họng.

Súc miệng bằng nước muối loãng

Các bác sĩ chuyên khoa tai, mũi, họng vẫn thường khuyến khích người dân chú ý súc miệng bằng nước muối hàng ngày để giúp sát khuẩn, phòng ngừa các bệnh liên quan đến hệ hô hấp. Đối với người bị viêm họng hạt, việc súc miệng bằng nước muối sẽ có tác dụng làm loãng đờm, làm dịu cổ họng, giảm viêm, giảm hôi miệng và hạn chế sự phát triển của các virus, vi khuẩn trong khoang miệng.

Người bệnh nước muối sinh lý 0,9% bày bán ngoài quầy thuốc để đảm bảo chất lượng vệ sinh và nồng độ phù hợp. Trước khi súc miệng nên đánh răng sạch sẽ và khi thực hiện cần chú ý ngửa cổ để nước muối chạm đến vùng hầu họng để có hiệu quả tốt nhất.

Nước muối sẽ có tác dụng làm loãng đờm, dịu cổ họng, giảm viêm, giảm hôi miệng
Nước muối sẽ có tác dụng làm loãng đờm, dịu cổ họng, giảm viêm, giảm hôi miệng

Thay đổi chế độ ăn uống

Thức ăn trước khi vào dạ dày sẽ phải đi qua vùng cổ họng. Vì vậy, khi bị viêm họng hạt, để tránh làm tổn thương nặng hơn, người bệnh cần lưu ý thay đổi chế độ ăn uống phù hợp, tránh ma sát và tạo áp lực mạnh cho cổ họng. Cụ thể:

  • Uống đủ 2 lít nước mỗi ngày để giúp làm ẩm cổ họng, loãng đờm, từ đó giảm viêm đau.
  • Nếu cổ họng bị đau rát nặng có thể sử dụng các món ăn mềm, loãng, dễ nuốt nhưng vẫn đảm bảo đủ dinh dưỡng như súp, cháo,…
  • Bổ sung nhiều rau xanh, trái cây giàu vitamin nhằm giúp cơ thể tăng đề kháng và giúp quá trình điều trị nhiễm trùng hô hấp diễn ra thuận lợi hơn.
  • Tăng cường sử dụng các loại gia vị, thực phẩm có tính kháng khuẩn tốt như tỏi, gừng, hành tây,… vào bữa ăn hàng ngày.
  • Hạn chế các món ăn thô, cứng, có nhiều dầu mỡ, đồ ăn lạnh, cafe, rượu bia. Vì về cơ bản chúng sẽ làm tăng mức độ các triệu chứng sưng viêm, đau rát cổ họng.

Chữa viêm họng hạt bằng thuốc dân gian

Song song với các biện pháp chăm sóc tại nhà, nếu tình trạng bệnh chưa đến mức phải dùng đến thuốc thì bạn có thể áp dụng một số mẹo dân gian để cải thiện triệu chứng.

Thành phần của các bài thuốc, mẹo chữa dân gian hầu hết đều có nguồn gốc từ những thảo dược tự nhiên, cây cỏ trong vườn nhà nên khá lành tính, ít gây ra tác dụng phụ và cũng cho hiệu quả nhất định.

Dùng tỏi chữa viêm họng hạt

Tỏi đã được ông bà ta sử dụng như một vị thuốc chữa bệnh từ rất lâu đời. Ngày nay, khoa học hiện đại cũng đã nghiên cứu và xác định công dụng kháng viêm, kháng khuẩn của tỏi và coi nó như một loại kháng sinh tự nhiên.

Dùng tỏi chữa viêm họng hạt
Dùng tỏi chữa viêm họng hạt

Đối với những bệnh nhân bị viêm họng hạt, dùng chữa bệnh viêm họng hạt bằng tỏi có rất nhiều cách.

  • Cách 1: Ngậm một nhánh tỏi tươi đã được đập dập trong miệng khoảng 3-5 phút.
  • Cách 2: Giã tỏi lấy nước cốt rồi pha với nước ấm nóng để uống. 
  • Cách 3: Tỏi đập dập rồi mang đi ngâm với mật ong nguyên chất trong khoảng ít nhất 3 ngày. Sau đó pha hỗn hợp với ấm để uống hàng ngày.

Chữa viêm họng hạt bằng lá đu đủ

Chữa viêm họng bằng lá đu đủ là mẹo bệnh dân gian khá thông dụng. Lá đu đủ có vị đắng, cay, có khả năng kháng khuẩn, tiêu viêm rất tốt, giúp xoa dịu các cơn đau, mang lại cảm giác dễ chịu cho vùng cổ họng.

Để chữa viêm họng hạt bằng lá đu đủ, người bệnh có thể thực hiện bằng 1 trong các cách sau đây:

  • Cách 1: Lá đu đủ non rửa sạch, thái nhỏ, trộn cùng với lượng mật ong vừa đủ. Mang hỗn hợp đi hấp cách thủy, sau đó chất lấy nước để uống. 
  • Cách 2: Hấp cách thủy lá đu đủ cùng củ mạch môn, lá húng chanh, xạ can và một chút muối để lấy nước uống. 
  • Cách 3: Đun nước lá đu đủ tươi, gừng kết hợp với sả. Sau đó lấy nước để uống hàng ngày. 

Cây xạ can trị viêm họng hạt

Xạ can giúp các triệu chứng đặc trưng của viêm họng hạt như đau rát cổ họng, ho khan, ho có đờm… thuyên giảm nhờ vào tác dụng chống viêm, kháng khuẩn khá tốt.

Người bệnh tham khảo những cách làm dưới đây:

  • Cách 1: Giã nhỏ lá xạ can rồi lọc lấy nước uống.
  • Cách 2: Ngâm củ xạ can sau khi được nướng chín với muối rồi lấy ngậm hàng ngày.
  • Cách 3: Kết hợp xạ can, kinh giới, kim ngân, huyền sâm, sinh địa, bạc hà, cỏ nhọ nồi và tang bạch bì để tạo nên bài thuốc chữa viêm họng hạt.
Cây xạ can chữa viêm họng hạt
Cây xạ can chữa viêm họng hạt

Trị viêm họng hạt bằng lá tía tô

Tía tô giải cảm là công dụng khá quen thuộc, ai cũng biết nhưng tía tô chữa viêm họng hạt chắc hẳn ít người biết tới. Loại lá này có tính ấm, vị hơi cay, khi đi vào hai kinh phế, tỳ sẽ có tác dụng điều các bệnh về đường hô hấp như ho, cảm cúm, viêm họng. 

Người ta cũng tìm thấy trong lá tía tô nhiều hoạt chất có tác dụng kháng khuẩn, chống viêm khá hiệu quả. Không chỉ vậy, lá tía tô còn có khả năng giúp làm ấm cơ thể, xoa dịu cổ họng, giảm các triệu chứng viêm họng hạt. Có 2 cách chữa viêm họng bằng lá tía tô như sau:

  • Cách 1: Nấu nước lá tía tô với mận tươi, đại táo và lá trà. Sau đó dùng nước này để uống hàng ngày
  • Cách 2: Ngâm hạt tía tô đã được sao vàng, xay nhuyễn với rượu rồi chắt lấy nước cốt uống hàng ngày.

Dùng hạt khổ qua trị viêm họng hạt

Khổ qua hay còn được gọi là mướp đắng có rất nhiều tác dụng với sức khỏe con người, đặc biệt là chữa viêm họng hạt. Loại quả này có vị đắng, tính lạnh, có tác dụng thanh nhiệt, giải độc cơ thể.

Trong mướp đắng có chứa hàm lượng lớn các vitamin B1, B6, C và các khoáng chất quan trọng như: sắt, canxi, kali, magie… có khả năng nâng cao đề kháng, chống viêm, tiêu diệt vi khuẩn và làm lành tổn thương niêm mạc hầu họng. Cách chữa viêm họng hạt bằng hạt mướp đắng như sau:

  • Hạt mướp đắng rửa sạch, để khô và bóc bỏ phần vỏ cứng bên ngoài
  • Nước vo gạo để lắng, chắt lấy phần bột trắng mịn
  • Đem hạt mướp đắng xay nhuyễn cùng muối và phần bột trắng của nước vo gạo
  • Dùng hỗn hợp này để ngậm trong họng để giúp sát khuẩn, giảm nhiễm trùng.
Chữa viêm họng hạt bằng hạt mướp đắng là một mẹo dân gian khá hiệu quả
Chữa viêm họng hạt bằng hạt mướp đắng là một mẹo dân gian khá hiệu quả

Lưu ý: Bài thuốc dân gian chỉ có tác dụng với trường hợp bệnh lý mới chớm hoặc còn ở dạng nhẹ. Phương pháp này cũng yêu cầu người bệnh phải kiên trì sử dụng trong một thời gian mới cho thấy hiệu quả.

Điều trị viêm họng hạt bằng Tây y

Trong y học hiện đại có 2 cách để chữa viêm họng hạt. Đó là dùng thuốc uống điều trị nội khoa và can thiệp ngoại khoa bằng phương pháp đốt điện. Tùy vào mức độ bệnh lý mà bác sĩ sẽ đưa ra phác đồ điều trị phù hợp và hiệu quả nhất cho người bệnh. 

Đốt điện được sử dụng cho một số ít trường hợp có họng hạt kích thước lớn, tình trạng viêm nhiễm đã trở nên nghiêm trọng. Còn phần lớn là sử dụng thuốc uống, bao gồm các loại: 

  • Thuốc kháng sinh: Dùng để tiêu diệt và ngăn chặn sự phát triển của các vi khuẩn gây bệnh. Những loại thuốc thường được kê là nhóm thuốc Beta-lactam (Amoxicillin, Penicillin) và nhóm Macrolid (Roxithromycin, Erythromycin, Clarithromycin, Azithromycin).
  • Thuốc giảm đau, hạ sốt: Sử dụng khi người bệnh bị sốt và đau rát họng nghiên trọng. Các loại thuốc thường dùng là paracetamol, Aspirin…
  • Thuốc kháng viêm: Có tác dụng làm giảm viêm nhiễm, sưng đau, nóng rát cho vùng cổ họng. Người bệnh có thể được chỉ định sử dụng ibuprofen, diclophenac hoặc kháng viêm liều cao như prednisolon, betamethason, dexamethason.

Xem thêm: Các loại thuốc chữa viêm họng hạt hiệu hiệu quả và phổ biến hiện nay

Thuốc Tây y chữa bệnh có thể sử dụng nhiều loại như kháng sinh, kháng viêm, long đờm...
Thuốc Tây y chữa bệnh có thể sử dụng nhiều loại như kháng sinh, kháng viêm, long đờm…
  • Dung dịch súc miệng: Dung dịch kiềm (BBM, nước muối sinh lý NaCl 0.9%) sẽ có tác dụng giúp loại bỏ vi khuẩn, giảm đau rát cổ họng.
  • Các loại thuốc khác: Tùy vào từng trường hợp cụ thể, bác sĩ có thể một số loại thuốc khác như thuốc trị ho, thuốc long đờm, thuốc kháng histamine H1,…

Lưu ý: Thuốc Tây y có tác dụng đẩy lùi nhanh chóng các triệu chứng của viêm họng hạt nhưng lại thường tiềm ẩn nhiều tác dụng phụ không mong muốn. Người bệnh phải tuân thủ mọi chỉ định của bác sĩ chuyên khoa, đơn thuốc đã được kê, đặc biệt là phác đồ sử dụng thuốc kháng sinh vì lơ là hoặc lạm dụng có thể dẫn tới tình trạng kháng thuốc rất nguy hiểm. 

Chữa viêm họng hạt bằng Đông y

Trong Y học cổ truyền, viêm họng hạt được xếp vào chứng Hầu tý, xảy ra do cơ thể bị nhiễm phong hàn, đàm nhiệt, khiến cho phế âm bị tổn thương, tỳ vị hư nhược, thận dương suy hư. Để trị bệnh, Đông y sẽ sử dụng những bị thuốc có khả năng tác động vào kinh Phế, Tỳ, Vị, giúp bồi bổ chính khí, ngũ tạng, lập lại sự cân bằng âm dương trong cơ thể.

Ngoài ra, những thảo dược dùng để chữa viêm họng hạt còn phải có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, tiêu viêm, bài trừ dịch mủ cho vùng hầu họng. Dưới đây là một số bài thuốc được ghi chép trong sách y học cổ và vẫn được các lương y ngày nay ứng dụng:

  • Bài thuốc 1: Kinh giới, tang diệp (mỗi loại 16g), phòng phong, cát cánh (mỗi loại 12g), xạ can, ngân hoa, thiên niên kiện, cam thảo (mỗi loại 10g), tế tân, quế chi (mỗi loại 6g).
  • Bài thuốc 2: Khổ sâm, kinh giới tuệ, kim ngân hoa (mỗi loại 10g), tạc giác thích, phòng phong (mỗi loại 8g), thuyền thoái (6g), toàn yết (4g).
  • Bài thuốc 3: Huyền sâm, sinh địa, ngưu tất (mỗi loại12g), mạch môn (10g), thiên hoa phấn (9g), ngưu bàng tử, trần bì, cát cánh, kha tư (6g), cảm thảo (3g).
  • Bài thuốc 4: Liên kiều, cát cánh, phòng sâm, hoàng bá (mỗi loại 12g), ngân hoa, trần bì, cam thảo (mỗi loại 10g), bồ công anh, mạch môn, tô diệp (mỗi loại 16g), sinh khương (4g).
Các vị thuốc chữa bệnh phải có khả năng tác động vào kinh Phế, Tỳ, Vị và cân bằng âm dương
Các vị thuốc chữa bệnh phải có khả năng tác động vào kinh Phế, Tỳ, Vị và cân bằng âm dương

Ngoài sử dụng bài thuốc uống, để gia tăng hiệu quả điều trị, Đông y còn sử dụng đến liệu pháp bấm huyệt. Bằng việc tác động vào những huyệt đạo cụ thể trên cơ thể, lương y sẽ giúp các triệu chứng viêm họng hạt thuyên giảm. Cụ thể tác động vào huyệt đạo nào sẽ được lương y có tay nghề quyết định sau quá trình thăm khám cụ thể và xác định chính xác tình trạng viêm họng hạt của bệnh nhân.

Hiện nay, nhiều người bệnh có xu hướng lựa chọn thuốc Đông y để chữa bệnh vì tính an toàn và hiệu quả bền lâu. Tuy nhiên phương pháp này thường phát huy tác dụng chậm, đòi hỏi người bệnh phải kiên trì sử dụng, uống đủ liều lượng. 

Những lưu ý phòng ngừa viêm họng hạt tái phát

Ngoài áp dụng các biện pháp điều trị, để giúp cổ họng nhanh chóng được phục hồi, và cũng là giúp phòng ngừa bệnh tái phát, người bệnh cần chú ý thực hiện một số vấn đề sau đây:

  • Dùng nước muỗi loãng vệ sinh răng miệng, mũi họng đều đặn hàng ngày để ngăn vi khuẩn phát triển, hình thành các ổ viêm.
  • Hạn chế nói to, nói nhiều và la hét khi đang bị bệnh, tránh cổ họng phải hoạt động mạnh làm tình trạng sưng viêm trở nên nghiêm trọng hơn.
  • Tránh tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, nhiều khói bụi, hóa chất… hoặc tiếp xúc với các dị nguyên như lông động vật, phấn hoa… sẽ làm cho mũi họng bị kích ứng.
  • Chú ý vệ sinh môi trường sống sạch sẽ, hạn chế tối đa việc tiếp xúc với bụi bẩn.
  • Vào những thời điểm giao mùa từ hè sang đông cần giữ ấm cơ thể, cổ họng. Bất cứ khi nào ra ngoài thì đều cần phải đeo khẩu trang để bảo vệ mình và người xung quanh.

Trên đây là thông tin tổng hợp về các cách chữa viêm họng hạt được sử dụng hiện nay cho bạn đọc tham khảo. Bệnh lý tuy không quá nghiêm trọng nhưng lại rất khó điều trị dứt điểm. Vì vậy, nếu nhận thấy tình trạng nổi hạt trong họng thường xuyên tái phát, tốt nhất người bệnh nên thăm khám và tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên môn về các biện pháp điều trị chuyên sâu.

Ngày đăng: 27/05/2020 - Cập nhật lúc: 10:05 Sáng , 25/08/2020

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Lương y Đỗ Minh Tuấn hiện là người đứng đầu Nhà thuốc Đỗ Minh Đường. Ông tốt nghiệp Học viện y dược học cổ truyền Việt Nam, là đời thừa kế thứ 5 của dòng họ Đỗ Minh phát triển những bài thuốc Đông y gia truyền của dòng họ.

Bác sĩ Đỗ Minh Tuấn tốt nghiệp Học viện Y dược học cổ truyền Việt Nam. Ông Tuấn là học trò của PGS.TS Lê Lương Đống (Nguyên PGĐ Học viện Y dược học cổ truyền Việt Nam, Nguyên Vụ trưởng Vụ YHCT). Ông từng công tác tại Bệnh viện 103, đảm nhận vai trò Phó giám đốc phụ trách chuyên môn tại Trung tâm nghiên cứu và ứng dụng thuốc dân tộc. Hiện nay, bác sĩ Đỗ Minh Tuấn là Giám đốc phụ trách chuyên môn Nhà thuốc Đỗ Minh Đường.

Ông là người rất tận tâm với nghề, luôn lắng nghe những mối băn khoăn của người bệnh nhằm hiểu được vấn đề trong căn bệnh của họ để điều chỉnh thành phần, liều lượng trong các bài thuốc và tìm ra phương pháp điều trị bệnh nhanh chóng, hiệu quả nhất.

Về tác giả
Zalo
Chat với chúng tôi